Carina Hilders over levensloopgeneeskunde: “Geef preventie plek in de spreekkamer”

De juiste zorg op de juiste plek, en ook nog eens op het juiste moment. Die uitdaging is de kern van levensloopgeneeskunde. Het Reinier de Graaf Gasthuis in Delft is een voorloper op dit gebied. Bestuursdirecteur en gynaecoloog Carina Hilders legt uit wat ze onder levensloopgeneeskunde verstaat en waarom dit zo belangrijk is in haar ziekenhuis. “We willen te gast zijn in het leven van onze patiënten en dat betekent ook dat we een stapje terug moeten doen.”

Wat betekent levensloopgeneeskunde voor jullie ziekenhuis?

 “Levensloopgeneeskunde houdt in dat we ons steeds meer bewust willen zijn van het feit dat we de juiste zorg op het juiste moment leveren in iemands leven. Dat heeft te maken met het feit dat gebeurtenissen in iemands gezondheid ook effect kunnen hebben op latere leeftijd. Een baby met een laag geboortegewicht heeft bijvoorbeeld een verhoogde kans om op latere leeftijd hart- en vaatziekten of diabetes te ontwikkelen. Dat willen we in de spreekkamer veel meer een plek geven, zodat we ook vanuit preventie beter kunnen anticiperen op iemands gezondheid en de ontwikkeling daarvan in het verdere leven. Bij passende zorg en de juiste zorg op de juiste plek, werk je echt samen in een netwerk. Maar dan ook nog die zorg op het juiste moment leveren: dat is echt waarop wij onze focus steeds meer willen leggen.”

Hoe willen jullie die levensloopgeneeskunde inbedden in het Reinier de Graaf?

“Als ziekenhuis verdiepen we ons steeds meer in wat de waarde is voor de patiënt in zijn of haar leven en hoe we daar als ziekenhuisorganisatie in kunnen bijdragen. Als Reinier de Graaf Gasthuis willen we te gast zijn in het leven van onze mensen in de regio en dat betekent ook dat we daarin een stapje terugdoen. Patiënten moeten zelf zorgen dat ze langer gezond blijven. We moeten veel meer samenwerken met andere partners in de regio om dat voor elkaar te krijgen. Dat is dus niet alleen die operatie plannen of dat pilletje voorschrijven, maar veel breder dan dat. Dat gaat over eenzaamheid, schuldsanering of woningnood: allerlei aspecten die van invloed zijn op iemands gezondheid. Ik ben ervan overtuigd dat dat soort domeinen ook in de spreekkamer z’n entree moet krijgen, omdat dat ook bepalend is voor iemands gezondheid en hoe we de juiste zorg kunnen leveren aan degene die tegenover ons zit.”

Dat brengt vast veranderingen voor zorgprofessionals met zich mee…

“Dat klopt. Ik denk dat elke arts ‘Ho’ zegt als je hem of haar vertelt dat hij naar dingen als schuldsanering moet vragen. Je hebt maar 10 minuten per patiënt, dat is heel weinig. Maar de bewustwording dat er andere problematiek ten grondslag kan liggen aan de klachten van een patiënt, dat is denk ik wél belangrijk. Het kan bijvoorbeeld betekenen dat je soms moet afzien van behandeling en dat zijn we als professionals soms nog niet gewend. Dat komt wel steeds meer, met gedeelde besluitvorming bijvoorbeeld. Dat is heel goed. Maar we zien ook dat de professional nog best wel moet leren: hoe doen we dat dan? We doen bij de eerste consulten de anamnese, maar verbinden daar nog niet altijd consequenties aan. We informeren de patiënt niet over die levensloop en dat is denk ik wel essentieel. Geef preventie in de spreekkamer een rol en praat over gezondheid en gedrag en over preventie in de ziekenhuiszorg.”

Kunt u een voorbeeld geven waaruit blijkt dat levensloopgeneeskunde zo belangrijk is in jullie ziekenhuis?

“Een gezonde start van het leven is essentieel bij levensloopgeneeskunde. Daarbij kijken we naar hoe we een zwangerschap zo gezond mogelijk kunnen houden. We informeren zwangeren over niet roken en afvallen, kortom gezond leven tijdens je zwangerschap. Dat begint eigenlijk al voor de conceptie. Daarin proberen we ook mensen met een lage sociaaleconomische status te bereiken. Als iemand gezond geboren wordt, met een gezond geboortegewicht, waarbij de moeder niet gerookt heeft en gezond heeft gegeten, dan heb je gewoon veel meer kans om op langere termijn gezond te blijven. Een ander voorbeeld is een samenwerking met Albert Heijn, waarbij we kijken hoe we betere voeding kunnen bieden aan kwetsbare ouderen. Of eiwitrijke voeding voor patiënten met kanker, waardoor iemand langer gezond blijft of gezonder het ziekenhuis inkomt of uitgaat. Je denkt dus veel meer vanuit de keten. De sleutelwoorden voor levensloopgeneeskunde zijn zorg in het netwerk, en preventie.” 

Lees het hele artikel op de site van de NVZ.